نور الدين الرانيري
Nuruddin al-Raniri (RH)
sekitar 998–1068 H · sekitar 1590–1658 M
Fiqh Syafi'i Akidah
Syeikhul Islam Aceh, pengarang karya besar pertama dalam bahasa Melayu tentang fiqh mazhab Syafi'i.
Al-Raniri ialah seorang ulama India berketurunan Hadrami yang datang ke Aceh dan, pada zaman Sultan Iskandar Thani, menjadi Syeikhul Islam dari tahun 1637 hingga 1644. Beliau banyak menulis dalam bahasa Melayu.
Karyanya al-Sirat al-Mustaqim ialah kitab fiqh mazhab Syafi'i lengkap yang pertama dalam bahasa Melayu, dan Bustan al-Salatin ialah sebuah karya sejarah yang bersifat ensiklopedia. Beliau menentang keras ajaran wujudiyyah Hamzah Fansuri dan Syamsuddin al-Sumatra'i, dan pada zamannya sebahagian pengikut mereka dianiaya dan kitab-kitab mereka dibakar. Beliau meninggalkan Aceh secara mengejut pada tahun 1644 selepas tewas dalam perdebatan dengan seorang ulama saingannya.
Perjalanan hidup
- sekitar 1590 M Rander (Gujerat) رانيرDilahirkan di Rander, sebuah pelabuhan di Gujerat; belajar di Tarim dan Hijaz.
- 1637 M Banda Aceh آتشيهSyeikhul Islam Aceh pada zaman Sultan Iskandar Thani.
- 1644 M Rander (Gujerat) رانيرWafat 1658 M · 1068 HMeninggalkan Aceh secara mendadak pada tahun 1644 dan kembali ke Rander.
Karya utama
- al-Sirat al-Mustaqim الصراط المستقيمJalan yang LurusKitab fiqh Syafi'i lengkap yang pertama dalam bahasa Melayu.
- Bustan al-Salatin بستان السلاطينTaman Raja-rajaSejarah berbentuk ensiklopedia dalam bahasa Melayu.
Tempat-tempat dalam hidupnya
Foto: ROFIQOHHASAN, CC BY-SA 4.0, melalui Wikimedia Commons
Sumber
- Syed Muhammad Naquib al-Attas, Raniri and the Wujudiyyah of 17th Century Acheh (1966)
- Azyumardi Azra, The Origins of Islamic Reformism in Southeast Asia (2004)