أحمد بن محمد زين الفطاني

Ahmad al-Fatani (RH)

Syeikh Ahmad bin Muhammad Zain al-Fatani

1272–1325 H · 1856–1908 M

Fiqh Syafi'i

Ulama Patani yang menerbitkan kitab-kitab Melayu di Mekah dan mendidik satu generasi ulama.

Ahmad al-Fatani dilahirkan di Patani dan dibawa ke Mekah sejak kecil. Beliau belajar di sana dan di al-Azhar, Kaherah, tempat beliau turut mempelajari ilmu perubatan, lalu kembali ke Mekah sebagai salah seorang guru yang paling dihormati dalam masyarakat Melayu.

Pemerintah Uthmaniyah melantiknya mengetuai bahagian Melayu di percetakan kerajaan di Mekah. Beliau menyunting dan mencetak karya ulama terdahulu seperti Daud al-Fatani, lalu buat pertama kalinya menjadikan kitab-kitab Melayu klasik mudah didapati. Beliau menulis tentang fiqh, akidah, sejarah, bahasa Melayu dan perubatan, serta menjawab soalan-soalan yang dikirim dari seluruh rantau ini. Ramai ulama terkemuka generasi berikutnya, antaranya Tok Kenali, ialah muridnya. Beliau wafat di Mina ketika musim haji tahun 1908.

Buka pada peta →

Perjalanan hidup

1856 M Patani فطاني
Dilahirkan di Jambu, Patani.
1860 M Mekah مكة
Dibawa ke Mekah oleh keluarganya ketika masih kecil.
1872 M Kaherah (al-Qahirah) القاهرة
Belajar di al-Azhar, termasuk ilmu perubatan; tahun-tahun di Kaherah ialah anggaran.
1881 M Mekah مكة
Wafat 1908 M · 1325 H
Mengajar di Mekah dan mengetuai bahagian Melayu di percetakan kerajaan; wafat di Mina ketika musim haji.

Murid

Tok Kenali (RH) 1868–1933 M
Tok Kenali berguru dengan Ahmad al-Fatani di Mekah selama bertahun-tahun dan merupakan antara murid terdekatnya.
Abdullah Fahim (RH) sekitar 1869–1961 M
Abdullah Fahim berguru dengan Ahmad al-Fatani dalam kalangan ulama Melayu di Mekah.

Karya utama

al-Fatawa al-Fataniyyah الفتاوى الفطانية
Fatwa-Fatwa Patani
Jawapan-jawapannya dalam bahasa Melayu kepada soalan-soalan yang dikirim dari seluruh Alam Melayu.
Tayyib al-Ihsan fi Tibb al-Insan طيب الإحسان في طب الإنسان
Sebaik-baik Rawatan dalam Perubatan Manusia
Antara kitab Melayu bercetak terawal tentang perubatan dan kesihatan.

Tempat-tempat dalam hidupnya

Sumber

Wan Mohd. Shaghir Abdullah, Syeikh Ahmad al-Fathani: Pemikir Agung Melayu dan Islam
Virginia Matheson and M. B. Hooker, "Jawi Literature in Patani", JMBRAS 61 (1988)

Draf, menunggu semakan ilmuwan.

Tahun-tahun pengajiannya di Kaherah ialah anggaran.